61

Hédi Annabi, Mesonne Antoine, Renée Carrier, Maria Antonieta Castillo Santa Maria, Ericka Chambers Norman, Doug Coates, James Coates, Luiz Carlos da Costa, Alexandra Duguay, Dede Yebovi Fadairo, Guido Galli, Andrew Grene, Jan Olaf Hausotter, Karimou Ide, Watanga Lwango, Lisa Mbele-Mbong, Hebert Moise, Marc Plum, Mirna Patricia Rodas Arreola, Guillaume Siemienski, Satnam Singh, Simone Rita Trudo, Andrea Loi Valenzuela, Frederick Wooldridge, Jerome Yap

lieten op Haïti het leven tijdens hun werk in dienst van vrede en veiligheid. In tegenstelling tot de tienduizenden naamloze doden die onder het puin van Haïti liggen, weten we wie ze zijn en zijn hun families over hun vroegtijdige dood op de hoogte gesteld. Dat hun ziel in vrede moge rusten.

Volgens de laatste berichten op de website van MINUSTAH kwamen als gevolg van de aardbeving 61 blauwhelmen om het leven: 16 internationale civiele stafleden, 7 nationale stafleden, 24 militairen, 12 politiemensen en 2 nog niet geïdentificeerd. Daarnaast raakten 27 missieleden gewond. Van 176 overwegend civiele personeelsleden is het lot nog steeds onzeker, zij zijn nog niet teruggevonden. Bovenstaande lijst bevat de namen die tot nu toe zijn vrijgegeven en is dus helaas bij lange na niet compleet.

De VN sprak al over de ergste ramp die de VN sinds 1948 is overkomen. Ik vroeg me af hoeveel vredessoldaten tot nu toe het leven hadden gelaten en voor welke missie.
Vanaf de oprichting van de VN in 1948 kwamen bij de vredesoperaties 2.677 mensen om het leven.

2677 mensen die hun leven gaven voor vrede. Wanneer je kijkt naar de aantallen slachtoffers per jaar, waren de afgelopen vijftien jaar de jaren waarin de meeste slachtoffers vielen.
Niet voor niets constateerde de secretaris-generaal van de VN in zijn jaarrapport over 2009 dat haar opdracht de VN voor een fikse uitdaging stelt: ‘The challenges that peacekeepers face today are unprecedented in scale, complexity, and risk level. (…) The latter [het beschermen van burgers, jn], in particular, is challenging the capacity of the Organization’s peacekeeping missions to robustly implement authorized mandates.’

Top-10 van ‘dodelijke’ jaren voor de VN-vredestroepen sinds 1948

De teller voor 2010 staat op 61, het is vandaag 22 januari. Het belooft een zeer slecht jaar te worden voor de VN-vredesoperaties.

De vredesoperaties zetten zich in voor verschillende doelen, zoals het ondersteunen van de politieke dialoog tussen (vechtende) partijen, het versterken van overheid en bestuur, versterken van de mensenrechten en de rechtshandhaving, het hervormen van veiligheidsdiensten, het ondersteunen van ontwapening, demobilisatie en reïntegratie, het beschermen van burgers.

Sinds de oprichting van de VN in 1948 zijn er 63 vredesoperaties gestart. Op dit moment voert de VN 17 vredesoperaties uit op vijf continenten. De gevaarlijkste missies – in termen van aantal gesneuvelden – waren:

Top-15 van gevaarlijke missies (tot en met december 2009)

Herkomst gesneuvelde blauwhelmen (tot en met december 2009)

Eind 2009 waren over de hele wereld 98.197 blauwhelmen actief, ruim 83.000 militairen en bijna 13.000 politie-agenten en voor het overige waarnemers. Daarnaast zijn er ruim 19.000 man burgerpersoneel actief. Het totaal komt daarmee in de buurt van de 120.000.

In de komende weken zal dit aantal toenemen met circa 3.500, nu de Veiligheidsraad afgelopen week een resolutie aannam om gedurende zes maanden extra militairen en politiemensen uit te zenden naar Haïti. Door de uitbreiding komt het totaal aantal blauwhelmen op Haïti op 8.940 militairen en ruim 3.700 politiemensen.

Op dit moment voert de VN zoals gezegd 17 vredesoperaties uit op vijf continenten. Het budget is gestegen naar 7,8 miljard dollar per jaar, maar dreigt te moeten slinken. Dat lijkt veel, maar is een schijntje vergeleken bij wat er jaarlijks wereldwijd aan oorlogen wordt uitgegeven. Zo bedraagt alleen al het budget van het Amerikaanse ministerie van Defensie voor 2010 bijna 534 miljard dollar.

Hoewel het westen de mond vol heeft over internationaal recht, mensenrechten, ontwikkeling en de noodzaak tot democratisering, zijn de blauwhelmen overwegend afkomstig uit niet-westerse landen. Zo is in de top-15 van landen die blauwhelmen leveren slechts één westers land te vinden, en wel Italië op plaats 12.

Top-15 van landen die vredestroepen leveren (december 2009)

Deze 15 landen nemen dus nagenoeg 60 procent van de vredestroepen voor hun rekening.

De bijdrage van Nederland – dat zich internationaal profileert als het land van vrede en veiligheid – beperkt zich tot het schamele aantal van 40 blauwhelmen, plaats 84. Amerika levert er 75, Engeland 282.

De blauwhelmen worden ingezet over de hele wereld.

Top-10 grootste vredesoperaties (december 2009)

De landen die veel troepen leveren, zijn over het algemeen ook in vele missies vertegenwoordigd. Nederland daarentegen is met zijn 40 leden slechts vertegenwoordigd in Darfur (UNAMID; 1), op Cyprus (UNFICYP; 7), in Soedan (UNMIS; 20) en het Midden-Oosten (UNTSO; 12).

De aanleiding voor dit blog zijn de 61 blauwhelmen die afgelopen week omkwamen als gevolg van de desastreuze aardbeving op Haïti en de vele blauwhelmen die nog vermist worden. Ik ben in gedachten bij hun families, die trots waren dat hun zoon of dochter zich inzette voor vrede, en die nu verder moeten leven met het verlies. Ik denk aan de vele families die een zoon of dochter hebben op Haïti en niets weten over hun lot. En aan hen die uitgezonden worden en terugkeren met de afschuwelijke beelden van wat ze meemaakten voor altijd op het netvlies, gegrift in hun geheugen.

Eerdere blogs over dit onderwerp:
Moslims voor vrede

Dit bericht werd geplaatst in Oorlog & geweld en getagged met , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

21 reacties op 61

  1. The_Saint zegt:

    Is het niet zo dat men rekening houd met de inlandse situatie daar waar het het geloof aangaat voordat men deze blauwhelmen stuurd?…kan dat wellicht de reden zijn dat veel westerse landen niet in de top 15 staan?
    Van wat ik heb begrepen loopt alles wat soepeler als het om " gelijken " gaat…dan dat er westerlingen in een scheidsrechter positie terecht komen waarvan men dus , qua cultuur e.d wat soms de onderliggende oorzaken zijn , geen feeling voor heeft?

  2. Jezzebel zegt:

    Erg mooi informatief blog, Johanna.
    Ik ben blij met de aandacht die je aan de vn-vredesmissies en de blauwhelmen geeft.

    Het raakt me dat je de namen noemt van de mannen en vrouwen die zijn omgekomen in Haïti.
    Moge hun nagedachtenis tot zegen zijn.
    .

  3. Kokopelli zegt:

    @Johanna: Uitstekend overzichtsblog.
    Thanx.

  4. antoinette duijsters zegt:

    Johanna, goed blog, laat zien dat niet alleen het westen probeert de vrede te handhaven.

  5. iris kijkt zegt:

    Duidelijk.

  6. -martin- zegt:

    Aardig om die cijfers op een rij te zien. Ze zeggen me los van een context alleen niet zoveel. Het laat bijvoorbeeld zien dat 2009 een aspecifieke indruk geeft (vergelijk dodelijke slachtoffers per land en inzet in 2009 top 15). Westerse landen hebben er aan het begin van deze eeuw voor gekozen om Westerse belangen te verdedigen in Irak en Afghanistan. Dat laatste is geen VN-operatie, maar wel door de VN gesanctioneerd. Dat meewegen, wat velen zullen doen (of je het daar nu wel of niet mee eens bent) zal weer een heel ander beeld opleveren. Overigens kunnen ook vredesmissies vooral een rol spelen als belangenverdediging. Haiti kan daar over mee praten.

    Voor arme landen is inzet van het leger in VN-verband een methode om vreemde valuta en aanzien te verwerven. De staatjes leiden tot meer vragen dan antwoorden, maar dat is dan wel weer de kwaliteit van dit blog.

  7. Aad Verbaast zegt:

    Ik ga deze blog opslaan.
    Zeer waardevolle informatie, met ook vele verbijsterende en even zo vele verrassende getallen.

  8. @ The_Saint
    Ja, bij de samenstelling houdt men daar wel rekening mee. De realiteit is echter dat deze 15 landen samen 60 procent van alle vredestroepen leveren. Ik zou echter verwachten, in ieder geval graag zien, dat men bijdraagt naar vermogen. Walk the talk, zeg maar. In dat licht is het opvallend dat westerse landen schitteren door afwezigheid. Omgekeerd is het lijkt me ook niet zo dat je alleen de vrede gaat bevorderen in een land dat 100% met het jouwe overeen komt. Pakistan levert de meeste troepen. Als je de detailcijfers bekijkt zie je dat je aan zo ongeveer elke missie meedoen met substantiële aantallen.

    @ Jezz
    Namen zorgen ervoor dat het geen verre afwezigen blijven.

    @ Koko
    Thanks

    @ antoinette
    Op grond van de cijfers is eerder het omgekeerde waar.

    @ iris
    Thanks

    @ martin
    = Westerse landen hebben er aan het begin van deze eeuw voor gekozen om Westerse belangen te verdedigen in Irak en Afghanistan. Dat laatste is geen VN-operatie, maar wel door de VN gesanctioneerd. Dat meewegen, wat velen zullen doen (of je het daar nu wel of niet mee eens bent) zal weer een heel ander beeld opleveren. =
    Dat kun je alleen meewegen als je stelt dat die oorlogen legitiem zijn, en zijn ingesteld ter bevordering van vrede en veiligheid. Dat zou ik persoonlijk een zeer discutabele stelling vinden. En voor Irak is dat niet alleen discutabel, het is evident dat die oorlog niet door de VN gesanctioneerd werd en bovendien tot een enorme berg nieuwe ellende heeft geleid.
    Dat arme landen er belang bij hebben zou kunnen. Wat niet wegneemt dat ze wel bereid zijn hun leven in de waagschaal te stellen. Of cynisch: als je rijk bent, laat je arme mensen voor je vechten? Ik vrees dat je daar gelijk in hebt.

    ik ben wel benieuwd naar de vragen die het bij jou oproept.

    @ aad
    Dank. Ik vond het zelf erg verrassend. De cijfers laten zien dat vroeger meer westerse landen bijdragen, maar tegenwoordig eigenlijk nog nauwelijks. Het zou interessant zijn om te kijken hoe dat komt.

  9. helena zegt:

    Goed artikel!

    het boek van Linda Polman, ik zag twee beren, geeft eigenlijk hetzelfde weer als wat hier wordt beschreven, de meeste blauwhelmen komen uit niet-westerse landen en het zijn vaak ook de armere landen. Ze gaf er ook een verklaring voor, maar die ben ik even vergeten. Ga dat boek denk ik nog eens lezen. Heel interessant. de verschillen zijn ook groot als je kijkt naar een westers land en de mate van professionaliteit van hun vredesleger en een armer land…

  10. helena zegt:

    Het is volgens mij ook de VN Veiligheidsraad waarbij de vijf permanente leden een vetorecht hebben, die ervoor zorgt dat de arme landen met name bijdragen aan die missies. In Darfur /Soedan waren ook weinig westerse landen geneigd om deel te nemen aan de vredesmissie. Het heeft met meer te maken dan geld en aanzien/macht. Uit het boek van Linda Polman blijkt dat het de vijf permanente leden zijn van de Veiligheidsraad die besluiten dat vredesmissies er moeten komen, wat ze mogen kosten en een vetorecht over de besluiten , de onmacht om snel in een land in te kunnen grijpen, de onwil van landen om deel te nemen aan vredesmissies (en legers te sturen).

    Ze stelt ook de kosten van de VN aan de orde. “ Voor het apparaat dat zorg moet dragen voor de wereldvrede is weleens uitgerekend dat er per jaar evenveel geld in omgaat als de burgers van Amerika jaarlijks uitgeven bij de bloemist”.

    het boek dateert van enige jaren terug dus de kosten van de |N kunnen nu wel hoger uitvallen.

    Ik ga nog eens verder op zoek naar info want het is de moeite waard om het uit te zoeken.

  11. Boeiende info Helena. Wel is het dan weer zo dat westerse landen de grootste donors van de VN zijn. Ben je rijk dan geef je geld. Ben je arm, dan geef je je leven.

  12. Satuka zegt:

    == Hoewel het westen de mond vol heeft over internationaal recht, mensenrechten, ontwikkeling en de noodzaak tot democratisering, zijn de blauwhelmen overwegend afkomstig uit niet-westerse landen. Zo is in de top-15 van landen die blauwhelmen leveren slechts één westers land te vinden, en wel Italië op plaats 12. ==

    Heeft dat niet te maken met het feit dat de meeste missies in niet-westerse landen plaatsvinden en dat men zoveel mogelijk blauwhelmen uit eigen regio inzet?

    Daarnaast organiseert niet alleen de VN (waarvan veruit de meeste landen overigens ook niet-westers zijn) vredesoperaties, maar ook organisatries als de GOS, ECOWAS, de NAVO en OVSE.

    Misschien dat je die voor de volledigheid nog even in je overzicht zou kunnen opnemen?

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Vredesoperatie#Vredesoperaties_van_de_Verenigde_Naties

  13. Jim Hasenaar zegt:

    Ik kan me toch stellig herinneren dat er rond 1983 in zuid Libanon een heus squadron van de Dumoulin kazerne uit Soesterberg zat. Dat moeten er toch meer dan 40 geweest zijn?
    Maar goed, dit blijft een interessant blog.

  14. de kale zegt:

    Blote cijfer zeggen niet zo veel. Al helemaal niet wanneer ze een momentopname vormen.
    Voor een meer gedegen analyse van de situatie rond VN-vredesmissies:
    http://www.nrc.nl/W2/Lab/Profiel/Vredesmissies/toekomst.html

    Zie verder de link bij Satuka.

    Conclusie: dit blog verschaft zeer eenzijdige informatie

  15. P.H.M. van de Kletersteeg zegt:

    Vrede behelst geen militaire inzet.
    gewelddaigheid en stompzinnigheid wel.
    Ze zijn niet dood door de vrede; maar door het ontbreken ervan.

    In toenemended mate zullen ze worden ingezet in het middenoosten.
    Ik ben er tegenstander van.
    Als je mensen serieus neemt, moet je ze hun eigen verantwoording laten.

    Als ze liever moorden dan in vrede leven; laat ze hun gang gaan.
    Als een een religie hebben die dat bevordert; laat ze hun gang gaan.
    Ze moeten zelf de prijs betalen, en krijgen ook zelf de eventuele winst.

    Dat heet verntwoordelijkheid en volwassen worden.

  16. @ Satuka 25-01-2010 02:43
    == Hoewel het westen de mond vol heeft over internationaal recht, mensenrechten, ontwikkeling en de noodzaak tot democratisering, zijn de blauwhelmen overwegend afkomstig uit niet-westerse landen. Zo is in de top-15 van landen die blauwhelmen leveren slechts één westers land te vinden, en wel Italië op plaats 12. ==
    === Heeft dat niet te maken met het feit dat de meeste missies in niet-westerse landen plaatsvinden en dat men zoveel mogelijk blauwhelmen uit eigen regio inzet? ===

    Ja, ongetwijfeld. Hetgeen betekent dat het westen niet naar vermogen – in termen van manschappen – bijdraagt aan de missies. Of dat inzetten van blauwhelmen uit eigen regio altijd een vrije keuze is, vraag ik me af. Bovendien is ‘eigen regio’ hier kennelijk een erg breed begrip. Als je inzoemt op de deelname aan missies per land, kun je deze stelling eigenlijk niet overeind houden. Wat heeft Jordanië te maken met Haïti of Ivoorkust bijvoorbeeld? Of Pakistan met DR Congo, Liberia, Soedan en Ivoorkust?
    En als dit het argument is, waarom zit Nederland dan wel in Afghanistan?

    = Daarnaast organiseert niet alleen de VN (waarvan veruit de meeste landen overigens ook niet-westers zijn) vredesoperaties, maar ook organisatries als de GOS, ECOWAS, de NAVO en OVSE. =

    Dan zul je eerst moeten vaststellen wat wel en niet een vredesoperatie is. Eén van de voor mij belangrijke criteria is in ieder geval dat er geen sprake is van een eenzijdig besluit (Irak bijvoorbeeld), waar geen VN-resolutie aan ten grondslag ligt en dat niet op internationaal recht is gebaseerd. Dan vallen er al gelijk een hele hoop operaties af.

    = Misschien dat je die voor de volledigheid nog even in je overzicht zou kunnen opnemen? =

    Dit blog gaat over de actualiteit van de blauwhelmen zoals die nu is, en is in die zin volledig. Zie ook de link van De Kale, die verwijst naar een overzichtsartikel uit 2000, waaruit hetzelfde beeld naar voren komt als door mij in dit blog geschetst.

  17. @ Jim Hasenaar 25-01-2010 09:16
    Ik kan me toch stellig herinneren dat er rond 1983 in zuid Libanon een heus squadron van de Dumoulin kazerne uit Soesterberg zat. Dat moeten er toch meer dan 40 geweest zijn?
    Maar goed, dit blijft een interessant blog.

    Dank. Ja, Nederland zat inderdaad in Libanon, in de Unifil-missie. Dit blog beschrijft de situatie zoals die nu is, en getuige mijn blog vorig jaar ook, en getuige de link van De Kale ook reeds in het jaar 2000. De realiteit is dat westerse landen niet veel bijdragen aan de huidige VN-vredesmissies. Dan mag het zo zijn dat arme landen daardoor geld ontvangen, het betekent ook dat de inwoners van de armere landen naar (post)conflictgebieden worden uitgezonden, in het ergste geval de dood vinden en in veel gevallen met onnoemelijk veel leed worden geconfronteerd dat hen voor het leven getekend achterlaat.

  18. @ de kale 25-01-2010 12:08
    = Blote cijfer zeggen niet zo veel. Al helemaal niet wanneer ze een momentopname vormen.
    Voor een meer gedegen analyse van de situatie rond VN-vredesmissies:
    http://www.nrc.nl/W2/Lab/Profiel/Vredesmissies/toekomst.html

    Zie verder de link bij Satuka.

    Conclusie: dit blog verschaft zeer eenzijdige informatie =

    Dank voor de link naar het NRC blog. Het NRC-artikel bevestigt volledig het beeld dat ik hier ook schets, waardoor we eenvoudig kunnen concluderen dat er tien jaar niks veranderd is. Je verwijt van eenzijdigheid kan ik dan ook niet plaatsen.

  19. @ P.H.M. van de Kletersteeg 25-01-2010 12:11
    = Vrede behelst geen militaire inzet.
    gewelddaigheid en stompzinnigheid wel.
    Ze zijn niet dood door de vrede; maar door het ontbreken ervan. =

    Niet elke VN-missie is een vechtmissie, maar vaak gaat het juist om het bewaken van reeds gesloten vredesakkoorden, stabiliseren van de situatie en versterken van het openbaar bestuur in post-conflictsituaties.

    = In toenemended mate zullen ze worden ingezet in het middenoosten.
    Ik ben er tegenstander van. =

    Dat is niet wat de statistieken laten zien. Kijk maar naar de top-10 van vredesmissies. De enige grote missie in het Midden-Oosten is UNIFIL in Libanon. En een macht van 1000 op de Golan hoogvlakte.
    Acht van de tien gaan dus niet naar het Midden-Oosten, maar naar: DR Congo, Darfur, Liberia, Soedan, Haïti, Ivoorkust, Tsjaad & Centraal Afrikaanse Republiek, Oost-Timor. De top-10 gaat in totaal om 96.494 manschappen van de in totaal 98.197.

  20. @ allen
    Primair was mijn doel met dit blog om te laten zien hoeveel mensen er omkomen in naam van de vrede, om stil te staan bij hun lot en bij het verdriet van hun families. Bij mij riep dat de vraag op wie die families eigenlijk zijn die geraakt worden door de dood van blauwhelmen. En mij schokt het om te zien dat wij daar nauwelijks nog aan bijdragen, maar tien landen samen zestig procent van de manschappen leveren. Dat is wel een erg cynische vorm van ontwikkelingshulp.

  21. -martin- zegt:

    Kom weer even langs en zie je wedervraag. In mijn reactie zaten al vragen opgesloten. Hoe kijk je naar de ontwikkeling van vredesmissies. Hoort Afghanistan daar bij? Wat zijn de criteria voor al die vormen, zoals peace keeping, peace building, peace making en peace enforcing ook al weer, die in een grijs verleden werden voorgesteld door Boutros Ghali in de Agenda for Peace?

    Waarom was er in 2009 zo’n hoog gehalte Afrikaanse landen en waar zaten die?
    Wat is de impact en het resultaat van die vredesmissies?
    Waarom heeft een missie voor de kust van Somalie zoveel meer aandacht dan de top-10 missies die jij noemt?
    Kan wat hier boven staat ook politieke duiding krijgen is mijn hoofdvraag.
    Doet er niet aan af dat ik het een mooi blog vind, maar dat schreef ik al.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s