Een koffer vol heimwee

Het hele huis is gevuld met exotische geuren en smaken. Hij is weer terug, nadat hij een week lang in Jordanië was om met zijn ouders het Offerfeest te vieren. Zijn koffer zeker twee keer zo zwaar dan bij vertrek. Van een zonnige dertig graden naar een miezerige tien graden. Als altijd is de overgang groot. Een greep uit de koffer.

Jameed - gedroogde yoghurt (foto: Johanna Nouri)Jameed, ofwel gedroogde yoghurt. Gedroogd op de manier zoals de bedoeïenen dat al eeuwenlang doen om in het droge woestijnklimaat de producten van hun schapen te kunnen conserveren.
Onmisbaar ingrediënt voor mansaf, het nationale gerecht van Jordanië. Schapenvlees op rijst in een saus van yoghurt, afgemaakt met in olie gebakken pijnboompitten en amandelen en peterselie.



Zaatar - wilde tijm (foto: Johanna Nouri)Wilde tijm, met de hand geplukt in de bergen rond Petra en met liefde en geduld gedroogd in de hete zon.
Mijn schoonmoeder maakt daar zelf haar eigen za’atar mengsel van met tijm, marjolein, zout en geroosterd sesamzaad. Heerlijk als dip met goede olijfolie.






Snober - pijnboompitten (foto: Johanna Nouri)Pijnboompitten (snober) en amandelen (looz). Eveneens onmisbaar in de mansaf, maar tevens niet te versmaden in een echt Hollandse carpaccio.
Niet zo maar pijnboompitten, maar een superieure kwaliteit die je in Nederland nergens kunt vinden. Langwerpig en groot, niet van die smaakloze driehoekjes die je hier voor 3 euro per ons in de supermarkt vindt. Superkwaliteit voor de schappelijke prijs van 16 dinar (tegenwoordig 15 euro) per kilo.


Homemade maamoul (foto: Johanna Nouri)Ma’amoul, een licht gebakje met een vulling van meestal dadels of gehakte walnoten. In meervoud. Een doos uit de beste konafa-winkel in town. En, veel verrassender, een doos door moeder traditioneel met de hand gemaakt. Met liefde, dat valt er aan af te zien. En zo smaken ze ook. Luchtig, zoet en zeer kruidig. Proeven en nog eens proeven om te herkennen wat er in zit. Om uiteindelijk uit te roepen: helba, ofwel fenegriek. Een onmisbaar specerij in de vele kruidenmengsels die de Jordaanse keuken rijk is.

Baklawa (foto: Johanna Nouri)Baklawa, laagjes filodeeg, meestal gevuld met gehakte walnoten of pistache, overgoten met een zeer zoete suikersiroop.
Overal in het Midden-Oosten te krijgen, maar na verloop van tijd heb je je eigen lijst met favoriete baklawa-bakkers die met kop en schouders boven de rest uitsteken. Het lekkerst met een pittige kop Turkse koffie.



Ecologische giftbox uit Ajloun (foto: Johanna Nouri)Ecologische giftbox met traditionele producten, geproduceerd en samengesteld door de vrouwen uit het dorpje Orjan, gelegen in het prachtige groene Ajloun Natural Park, een van de mooiste natuurgebieden van Jordanië. Een gebied dat ook toeristisch een trekpleister is, vooral vanwege de burcht die de neef van Saladin of een bergtop bouwde om het gebied te beschermen tegen de kruisvaarders.

De Royal Society for the Conservation of Nature heeft door heel Jordanië natuurgebieden onder haar hoede. Natuurbehoud, behoud van traditionele technieken en Ecologische thee uit Ajloun (foto: Johanna Nouri)sociaal-economische ontwikkeling gaan er hand in hand, onder het motto ‘helping nature, helping people’. De RSCN voert er talloze projecten uit die de bevolking, en dan met name vrouwen, van een stabiel basisinkomen proberen te voorzien, zodat ze economisch zelfstandig kunnen zijn. Ze doen dat door traditionele producten op de markt te brengen gebruikmakend van moderne marketingtechnieken.

Op de foto zie je traditioneel van olijfolie gemaakte zeep en verschillende soorten thee, afkomstig van in het wild voorkomende ingrediënten als tijm, salie en verbena. Het deed me goed om te zien hoe zorgvuldig deze pakketjes worden samengesteld, en hoe mooi ze er tegenwoordig uitzien. In de beste hotels van Jordanië vind je ze tegenwoordig in de giftshops, of worden ze door de hotels als cadeautjes op de kamers neergelegd.

Een vergelijkbaar project is het weefproject van de vrouwen van de Bani Hamida, waar ik eerder een blog over schreef.

Dit bericht werd geplaatst in Midden-Oosten, Persoonlijk, Vrouwen en getagged met , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

12 reacties op Een koffer vol heimwee

  1. helena zegt:

    wat leuk!!
    Jameed, nooit van gehoord, wist niet dat dit bestond, gedroogde yoghurt. Goed project ook, waarmee ze de vrouwen steunen! en traditionele producten !
    Heb wel eens olijfoliezeep gekocht van Aleppo (Syrië toch?).

    Ja die kruiden en geuren. In Turkije heb je dat ook. Zo heb ik daar zalige kruidenthee (herbal cay, herbal tea) gedronken, helaas vergeten mee te nemen. Echte kruiden!

  2. The_Saint zegt:

    Heel herkenbaar…ik ruik het tot hier!..:-))
    Geniet met mate…dan gaat alles wat langer mee..:-))…echte Zatar..niet te versmaden.

  3. @ helena
    Het drogen van yoghurt is een oude conserveringsmethode, zoals er nog veel meer zijn. Je moet ook wel als je geen koelkast hebt en het is over de veertig graden. Ja Aleppo ligt in Syrië, staat nog op mijn lijstje om te bezoeken. Ik probeerde een link naar de RSCN te plaatsen, maar de website lijkt uit de lucht, hopelijk tijdelijk. Plaats ik hem hier alsnog: http:www.rscn.org.jo

  4. @ The_Saint
    Jouw keuken en de mijne hebben zeer veel met elkaar gemeen. Echte zatar, eigenlijk eet ik dat alleen in Jordanië. Ik neem het wel mee, maar hier is het toch anders. Ik mis dan de gezelligheid van het uitgebreide diner met al die verschillende hapjes en alle mensen die samen om de tafel zitten.
    Ik vergat nog de semna te noemen, jou ongetwijfeld ook welbekend.

  5. The_Saint zegt:

    Semna ken ik niet..samne wel , de Jeminieten gebruiken het en noemen het samne…..wellicht is het het zelfde….het is zo iets als men in India gebruikt…purifid butter….mooi dat bepaalde basis kruiden over de hele wereld gingen destijds…

  6. Dan hebben we het over hetzelfde. Botervet gemengd met melkvet van schapen en geiten. En kruiden, ik weet alleen niet welke. Geel van kleur, en zeer smaakvol. Mijn schoonmoeder maakt dat zelf op traditionele manier, zoals veel dingen.

  7. The_Saint zegt:

    Inderdaad maakt die generatie het nog zelf….dan is het inderdaad het zelfde….Jeminieten zijn per slot van rekening ook gewoon maar Arabieren..wellenswaar met het Joodse geloof , maar toch Arabieren…:-))
    Ik ken er die er niet zonder kunnen…ik zelf ben er niet zo dol op.
    Mijn schoonmoeder , z"l , maakte het zelf…je kon het in het begin van de straat al ruiken..:-))

  8. PeterV zegt:

    Ziet er allemaal mooi en lekker uit. Of een buitenlandse keuken mij bevalt is altijd weer afwachten. Zo heb ik een keer echt maleisisch gegeten en kreeg het niet door mijn strot. Bepaalde Turkse lekkernijen zijn mij veel te zoet. Ik weet niet wat het is, soms staat de ‘basis’ van een keuken net te ver van me af. Zo moeten veel buitenlanders (o.a. Amerikanen) absoluut niets hebben van zoute haring. Ze denken rauwe vis te eten, wat juist is als bakken of koken tegenover rauw wordt gezet.

    In onze familie zijn er nog een klein aantal joodse gerechten, peren met kugel, broodkoekjes, linzensoep. Die worden ook wel in ere gehouden. Maar voor het overige is het puur hollandse pot, dus veel pizza, lasagne, bami, sperzieboontjes, aardappelen, rijst, ach van alles wat dus.

    De vraag is in welke mate de, in jouw geval, Jordaanse keuken vermengd raakt met de ‘hollandse’. Of eigenlijk, in welke mate wordt toegestaan dat ze met elkaar vermengen.

    In elk geval zie ik in een hardnekkig vasthouden aan de traditionele (in jouw geval dus Jordaanse) keuken geen probleem. Het is een privékeuze waarmee anderen geen schade wordt berokkend. Anders ligt het als er eisen zouden worden gesteld aan bijv. een bedrijfskantine. Alleen al vanwege zulke gedeelde faciliteiten lijkt het mij een goede zaak om toch ook te wennen aan de lokale keuken.

  9. @ PeterV
    Die vraag kan ik eenvoudig beantwoorden. Onze keuken is redelijk gemengd. Naast Jordaanse gerechten eten we ook Nederlands, Frans, Italiaans, Spaans, Indiaas, Indonesisch en wat we verder nog zo meer lekker vinden. Gamba’s met een oosterse saus en arabisch brood. Bruin brood met kaas. Tosti’s. Verzin het maar. Fusion dus.

    Het gaat vanzelf, je moet dat niet forceren. Mijn stelregel als ik in Jordanië ben is dat je alles moet proberen, maar niet alles lekker hoeft te vinden. De laatste keer dat ik er was aten we gevulde schapendarmen. Bah, zegt een Nederlander dan. En hij vergeet dat dat nu precies is wat onze favoriet: worst is.
    Smaken ontwikkelen zich in de loop der tijd. Zo was een jaar of vijf geleden wild met cranberries absoluut ondenkbaar (vlees en zoet gaat niet samen). Nu is het een twee-eenheid.

    Het lijkt me niet terecht te veronderstellen dat immigranten alleen maar vasthouden aan hun eigen keuken. Mijn Marokkaanse mannelijke collega zei laatst: mijn vrouw houdt niet zo van koken. Ik kook vaak, en meestal Hollands, spaghetti en zo. Alsof dat Nederlands is!

    Er zijn andere redenen te bedenken waarom je er wel aan zou vasthouden trouwens. Zoals je gezondheid.

    Het is bekend dat de mediterrane keuken preventief beschermt tegen hart- en vaataandoeningen, de ziekte van Alzheimer en kanker. Maar er is nu een nieuw argument om zo te gaan koken. De mediterrane keuken zou namelijk ook de risico’s op een depressie met 30% verminderen…
    http://www.e-gezondheid.be/mediterrane-keuken-helpt-depressies/voeding-13-11-17322.htm

  10. PeterV zegt:

    Italiaans is mijn favoriete eten en met name olie en azijn staan bij mij heel vaak op tafel. Heeft ook te maken met mijn eetprobleem. Door een operatie moet eten heel smeuiig zijn. Italiaans, met name lasagne, is dan veel beter dan aardappelen met jus en gelukkig ook veel lekkerder.

    Ik zie weinig integratieproblemen op voedselgebied. Iets anders ligt het inzake halal en kosjer. Neven van me zijn weer kosjer gaan eten. Dat wreekt zich dan op familiefeestjes. Mogen ze opeens allerlei dingen niet meer. Gelukkig zijn ze niet héél streng in die leer, want dan zouden ze ook niets mogen eten dat bereid is in een niet-kosjere keuken.

    Als er nou een wetenschappelijke basis voor kosjer/halal was, dan zou het voor mij anders zijn en zou ik wellicht zelfs meedoen. Maar het gaat goeddeels om achterliggende ideeën over bijv. reinheid en besmetting die allang wetenschappelijk achterhaald zijn. Daardoor is het nog slechts een manier om te testen of mensen wel meedoen aan het geloof. Het is m.i. een vorm van controle en een vorm van laten zien dat je een goede jood/moslim bent.

  11. Dat is nog maar de vraag PeterV
    Zowel joden als moslims eten geen varkensvlees. Beiden laten het dier leegbloeden, achterliggend idee is dat het bloed alle afvalstoffen bevat en dus erg ongezond is. Ik weet niet of het waar is. Wat ik wel weet is dat sinds ik geen varkensvlees meer eet, ik me stukken beter voel (en dat was al lang voordat ik moslim werd). Wat ik ook weet is dat als ik halal vlees eet, ik eveneens veel minder klachten heb dan wanneer ik ‘gewoon’ vlees eet.

    Ik zocht naar onderzoek, maar kwam eigenlijk niks tegen. Wel dit artikeltje, dat een aantal redenen op een rij zet waarom varkensvlees ongezond zou zijn: http://www.centrumhethof.nl/gezondheid/voedingsscan/waarom-varkensvlees-slecht-is

    Wat je ook niet over het hoofd moet zien is dat veel van de spijswetten, zowel bij joden als moslims, zeer functioneel zijn. Stel je voor dat je leeft in een klimaat waar veertig graden in de schaduw geen uitzondering is. Je hebt geen koelkast. Welke regels zouden dan relevant kunnen zijn voor je voedselveiligheid?

  12. Pingback: Jameed Karaki | Levantijnse berichten

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s