Janna Kwatta en Krien Banoane

Gisteren was ik op het Internet op zoek naar informatie over de slag bij Axel, die ertoe leidde dat Axel op 19 september 1944 door de Polen bevrijd werd. Omdat mijn oom met gevaar voor eigen leven de Polen door de vijandelijke linies leidde, zocht ik ook op zijn naam. En kwam ik geheel bij toeval zijn première op You Tube tegen.

Het filmpje is grotendeels in het dialect van het land van Axel, waar ook ik geboren en getogen ben. Hét bewijs dat je ook als Nederland niet je moerstaal is, toch goed terecht kunt komen.
Ik leerde pas Nederlands toen ik naar de lagere school ging. Daarvoor was het Axels dialect mijn voertaal, zoals dat in mijn jeugd gebruikelijk was. Alleen als je kind was van een notabele (dokter, advocaat, dominee, etc.) sprak je Nederlands. Zelfs nu nog betrap ik mezelf soms op grammaticale constructies die voor mijn gesprekspartner onbegrijpelijk zijn, ze stammen uit mijn kindertijd.

Janna Kwatta, Krien Banaone, zomaar twee voorbeelden van het gebruik om mensen een bijnaam te geven. Meestal ontleend aan het dagelijks leven.

Het filmpje is onderdeel van het project Het grote bijnamenboek van Zeeuws-Vlaanderen, een initiatief van oud-journalist Frank Deij uit Axel.

Het boek zal er meer beschrijven: Het Vliegend Evangelie, Jan Kanon, De Rosten (vast iemand met rood haar, in dialect is rood ‘rost’), de Minister, Kees Koeienstront, den Muggenhapper, ’t Washandje. Namen die vragen oproepen. Wie gaat er achter die naam schuil? En hoe kwam hij aan zijn bijnaam?

Het boek verschijnt rond Sinterklaastijd, maar wie nu al meer wil weten kan terecht op www.bijnamenboek.nl. Je vindt daar onder meer videofilmpjes van interviews met oudere Zeeuws-Vlamingen zoals mijn oom. Om meerdere redenen is dat interessant. Het is een vorm van oral history, de verhalen geven een inkijkje in het leven hoe het was. Maar daarnaast leggen de filmpjes ook de dialecten vast.

Dit bericht werd geplaatst in Persoonlijk en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

5 reacties op Janna Kwatta en Krien Banoane

  1. martin zegt:

    Mooi hoor die intonatie die zo heel
    anders is dan de ABN-klank.

  2. Ely de Waal zegt:

    Mooi Joanna
    Mijn moeder komt van Bresjes
    Heb daar zelf ook nog een jaar gewoond

  3. Helena zegt:

    Apart!
    Ga zo het filmpje bekijken. Mijn vader is in Axel geboren. Maar weet niet hoe lang ie daar met zjin ouders (en broertje en zus) heeft gewoond, niet zo lang want middelbare school (en deel lagere school?) in Zwolle.

  4. @ martin
    Schoon ee!

    @ Ely
    Bijzonder, onverwachte banden. Bresjes is mooi toeven en verser dan daar vind je de vis nergens.

    @ Helena
    Hé, dat is inderdaad apart.

  5. De site over het Bijnamenboek is inmiddels uit de lucht. Als je via het YouTube-filmpje hierboven echter naar YouTube gaat, vind je daar ook alle andere filmpjes over de bijnamen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s